Cộng đoàn Công Giáo Việt Nam Essen, nhận Thánh Gia Thất làm quan thầy, được thành lập vào năm 1982, với thánh lễ đầu tiên được cử hành tại nhà thờ St. Fronleichnam Borbeck – Essen do cha linh hướng Phêrô Nguyễn Trọng Quý chủ tế. Trong những ngày đầu, cộng đoàn chỉ quy tụ một số ít gia đình Công Giáo. Tuy nhiên, cùng với nhu cầu lãnh nhận các bí tích và tham dự thánh lễ bằng tiếng Việt, số tín hữu ngày càng gia tăng. Đến nay, cộng đoàn đã có khoảng 27 gia đình với hơn 100 giáo dân.
Trong giai đoạn từ 1982 đến 1991, cộng đoàn không chỉ chăm lo đời sống đức tin mà còn tích cực phối hợp với cộng đồng người Việt tại Essen để tổ chức lễ Giáng Sinh chung cho toàn thể người Việt, không phân biệt tôn giáo. Tinh thần hiệp nhất và phục vụ ấy tiếp tục được duy trì khi từ năm 1993, cộng đoàn thường xuyên tham gia các sinh hoạt chung của Cộng đồng Công Giáo Việt Nam thuộc Tổng Giáo phận Paderborn và Giáo phận Essen, đồng thời tích cực góp phần trong các lễ hội của các giáo xứ địa phương.
Song song với đó, đời sống sinh hoạt nội bộ của cộng đoàn ngày càng phong phú. Năm 1991, Ca đoàn Têrêsa được thành lập, góp phần làm phong phú các cử hành phụng vụ. Từ năm 1997, sinh hoạt tôn vương Trái Tim Đức Mẹ được duy trì đều đặn vào mỗi thứ Bảy đầu tháng tại các gia đình. Năm 1998, Hội Tông Đồ Fatima cũng được thành lập, góp phần củng cố đời sống cầu nguyện và thiêng liêng trong cộng đoàn.
Hằng năm, cộng đoàn long trọng tổ chức lễ bổn mạng Thánh Gia Thất, đồng thời tích cực tham gia các dịp sinh hoạt chung với các giáo xứ Đức, đặc biệt qua các chương trình gây quỹ và lễ hội giáo xứ (Pfarrfest). Những hoạt động này không chỉ góp phần xây dựng đời sống Giáo hội địa phương mà còn là dịp giới thiệu và gìn giữ bản sắc văn hóa Việt Nam nơi đất khách.
Trải qua nhiều giai đoạn phát triển, các thế hệ Ban Đại Diện đã nối tiếp nhau phục vụ với tinh thần trách nhiệm và dấn thân. Chính sự hy sinh âm thầm ấy đã giúp cộng đoàn ngày càng ổn định, phát triển và giữ vững đời sống đức tin.
Từ một cộng đoàn nhỏ bé ban đầu, Cộng đoàn Thánh Gia Thất Essen hôm nay tiếp tục lớn mạnh trong tinh thần hiệp nhất, yêu thương và phục vụ, trở thành điểm tựa thiêng liêng cho người Công Giáo Việt Nam tại địa phương.
Nguyện xin Thiên Chúa, qua lời chuyển cầu của Thánh Gia Thất, luôn đồng hành và chúc lành cho cộng đoàn, để mỗi thành viên biết sống đức tin cách sống động và cùng nhau xây dựng một cộng đoàn ngày càng vững mạnh.
